Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Kernkaart Werk en Bijstand 2011

U bevindt zich op: Start

Kernkaart Werk en Bijstand


Overzicht met actuele vragen op bkwi.nl, volg ons voor updates op twitter.


Selecteer een gemeente


DocumentindexWaarom een kernkaart?

De Wet werk en bijstand (WWB) biedt gemeenten de mogelijkheid om eigen beleid te ontwikkelen op het terrein van reïntegratie/activering en bijstandsuitkeringen. Het is de gemeenteraad die de hoofdlijnen van het gemeentelijk beleid in een beleidskader vastlegt en daarbinnen de prioriteiten bepaalt. Vervolgens controleert de gemeenteraad of het College van Burgemeester en Wethouders dit beleid in de praktijk goed uitvoert. Om deze belangrijke rol van de gemeenteraad te ondersteunen, publiceert het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid per gemeente een overzicht van de bereikte resultaten. Dat gebeurt door middel van de zgn. Kernkaart Werk en Bijstand. In 2005 is deze Kernkaart voor het eerst gepubliceerd. Daarna worden de cijfers jaarlijks geactualiseerd. Niet alleen de gemeenteraden hebben baat bij een jaarlijks overzicht van de belangrijkste resultaten van de uitvoering van de WWB. Ook het College van Burgemeester en Wethouders en gemeenteambtenaren, die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van het beleid, kunnen er hun voordeel mee doen. De Kernkaart is openbaar. Zij is mede bedoeld als informatiebron voor (vertegenwoordigers van) de cliënten van de Gemeentelijke Sociale Dienst en overige geïnteresseerde burgers. Ook cliëntenraden hebben voldoende informatie nodig om hun signalerende rol te kunnen vervullen.

DocumentindexWat is de kernkaart en wat niet?

De Kernkaart is een jaarlijks overzicht per gemeente van de belangrijkste resultaten in de uitvoering van de WWB. Deze resultaten worden uitgedrukt in een aantal indicatoren die afzonderlijk of in samenhang met elkaar een beeld geven van de uitvoering van de WWB. Om de indicatoren enigszins in een context te kunnen plaatsen, vermeldt de kernkaart ook enkele achtergrondgegevens, zoals bijvoorbeeld de gemeentegrootte.

De Kernkaart geeft daarbij uitsluitend de feiten weer. De Kernkaart levert geen verklaringen voor deze waargenomen feiten en spreekt ook geen oordeel uit over de bereikte resultaten. Wel worden de indicatoren zo gepresenteerd dat in principe een vergelijking met andere gemeenten mogelijk is. Daarnaast is het mogelijk de resultaten van verschillende jaren sinds de invoering van de WWB te vergelijken.

DocumentindexHoe kunt u de kernkaart gebruiken?

De Kernkaart bevat een overzichtelijk aantal indicatoren dat verdeeld is over een zevental thema‘s. De indicatoren zijn afzonderlijk bruikbaar indien u informatie wenst over een bepaald aspect van de uitvoering, zoals bijvoorbeeld arbeidsre-integratie of fraudebestrijding. Maar de indicatoren bevatten meer informatie indien zij in samenhang met elkaar worden bezien. Binnen de kaders van de WWB hebben de gemeenten een drietal instrumenten in handen om de hoofddoelstellingen van deze wet te realiseren, namelijk: 1. activering, 2. inkomensondersteuning en 3 handhaving. De zeven thema‘s in de Kernkaart geven informatie over de wijze waarop en de mate waarin door de gemeenten deze drie instrumenten worden benut. In figuur 1 wordt dit schematisch weergegeven.

DocumentindexWanneer kunt u de kernkaart gebruiken en wanneer heeft u andere informatiebronnen nodig?

In figuur 2 wordt aangegeven welke soort vragen in de Kernkaart beantwoord worden. De Kernkaart stelt u in staat om snel een beeld te krijgen van de feitelijke, cijfermatige resultaten van de uitvoering van de WWB in een bepaalde gemeente en deze resultaten te vergelijken met die van andere gemeenten.

Indien u informatie nodig heeft over aangrenzende beleidsterreinen, wordt u verwezen naar andere informatiebronnen (zie ook de pagina met links).

De Kernkaart beperkt zich met opzet tot de belangrijkste gegevens die op landelijk niveau worden verzameld. Indien u meer (detail)informatie nodig heeft over de uitvoering van de WWB, wordt u verwezen naar het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) of naar de gemeente zelf.

Gemeenteraadsleden kunnen zich wenden tot het College van B&W met vragen naar aanleiding van de gepubliceerde cijfers in de Kernkaart. Te denken valt bijvoorbeeld aan een toelichting op het gemeentelijk beleid, een verklaring van de resultaten, verbetersuggesties voor gesignaleerde knelpunten, enz.

DocumentindexHoe gebruikt u de website van de Kernkaart?

Op de startpagina kunt u een gemeente kiezen waarvan u de Kernkaart wilt raadplegen. Wanneer u drukt op de knop ‘selecteer‘, komt u op de gemeentepagina van de gemeente van uw keuze. Op deze pagina ziet u twee overzichten, namelijk:

  • een lijstje met een vijftal achtergrondgegevens over de gekozen gemeente, en
  • een overzicht van alle thema‘s in de Kernkaart. Deze thema‘s hebben allemaal betrekking op de uitvoeringsresultaten van de WWB.

In de eerste kolom ziet u de thema‘s en in de tweede kolom staan per thema de namen van de belangrijkste indicatoren vermeld. Wilt u meer weten over een bepaald thema? Dan drukt u met de aanwijzer op de knop ‘Details‘ (rechts in beeld). U komt dan op één van de themapagina‘s. Iedere themapagina bestaat uit één of meer tabellen. Aan de bovenkant van iedere pagina ziet u de z.g. navigatieknoppen waarmee u kunt terugkeren naar de gemeentepagina of naar een vorig of volgend thema kunt bladeren. U kunt ook altijd terugkeren naar het openingsscherm om een andere gemeente te kiezen. In de rechter marge van iedere pagina vindt u waar nodig toelichtingen, bijvoorbeeld een toelichting op de berekeningswijze van de gepresenteerde indicatoren. Op de themapagina‘s vindt u deze toelichtingen ook onder de tabellen.

Met vragen of opmerkingen over de Kernkaart werk en bijstand kunt u terecht bij de website van het gemeenteloket (onderdeel van de website van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid).

DocumentindexWat is een gemeenteklasse?

Om een goede vergelijking met andere gemeenten mogelijk te maken, zijn alle gemeenten ingedeeld in acht groepen met een vergelijkbaar inwonersaantal. Op de gemeentepagina van iedere gemeente staat het inwonersaantal vermeld en in welke groep de gemeente is ingedeeld. De uitvoeringsresultaten van de gekozen gemeente worden op alle themapagina‘s vergeleken met de gemiddelde resultaten van de gemeenten in dezelfde grootteklasse. Om indicatoren vergelijkbaar te maken, worden zij in de meeste gevallen in percentages uitgedrukt, bijvoorbeeld ten opzichte van het totale aantal uitkeringsgerechtigden. De gemeenteklassen zijn:

  1. 0 tot 5000 inwoners;
  2. 5000-10000 inwoners;
  3. 10000-20000 inwoners;
  4. 20000-50000 inwoners;
  5. 50000-100000 inwoners;
  6. 100000-150000 inwoners;
  7. 150000-250000 inwoners;
  8. 250000 inwoners of meer.

DocumentindexWat zijn referentiegemeenten?

Het is ook mogelijk om de uitvoeringsresultaten van de gekozen gemeente te vergelijken met een willekeurige andere gemeente of met de gemiddelde uitvoeringsresultaten van een groepje van maximaal vijf andere gemeenten. Dit zijn de z.g. referentiegemeenten. Deze mogelijkheid is bijvoorbeeld zinvol indien u de vergelijking wilt beperken tot de gemeenten uit dezelfde regio of tot de gemeenten waarmee de gekozen gemeente samenwerkt.

U kunt op twee manieren referentiegemeenten kiezen, namelijk:

  1. door op de gemeentepagina met de aanwijzer te drukken op de knop onder de tabel met achtergrondgegevens, of
  2. door in het menu in de rechtermarge van iedere pagina te kiezen voor de keuzemogelijkheid: ‘referentiegemeenten‘;

Door gebruik te maken van één van deze mogelijkheden, komt u op de pagina waarop u maximaal vijf referentiegemeenten kunt kiezen. U kunt op deze pagina ook referentiegemeenten aan uw keuze toevoegen of juist verwijderen. Maak hiervoor gebruik van de pijltjestoetsen en bevestig uw keuze door op de knop OK te drukken met de aanwijzer.

Let op:
Het is alleen mogelijk om de gemeente te vergelijken met de gekozen referentiegemeenten op de themapagina‘s. De gemeentepagina en de historie-pagina‘s bevatten alleen de kerncijfers van de gemeente zelf.

DocumentindexWat vindt u op de historie-pagina`s?

Onderaan iedere themapagina treft u een knop aan waarmee u naar de historie-pagina van het thema kunt gaan. Ook in het navigatie-menu in de rechtermarge is de historie-pagina opgenomen.

Op de historie-pagina vindt u dezelfde indicatoren als op de themapagina. De cijfers in de tabellen op de historie-pagina hebben echter ook betrekking op de voorgaande jaren. Daarmee kunt u dus de meest recente jaarresultaten vergelijken met de resultaten in voorgaande jaren sinds de invoering van de WWB op 1 januari 2004. De tabellen op de historie-pagina bevatten uitsluitend de cijfers van de gekozen gemeente.

DocumentindexWelke overzichten kunt u afdrukken?

Indien u in het navigatie-menu in de rechtermarge kiest voor één van de afdrukopdrachten, wordt er voor u een overzicht van tabellen samengesteld in het z.g pdf-formaat. PDF-bestanden zijn gemakkelijk te lezen met gratis software, zoals onder andere Adobe Acrobatreader. PDF-bestanden zijn ook gemakkelijk af te drukken zonder verlies van lay-out kenmerken. U kunt kiezen voor de volgende overzichten:

Afdrukken thema
Alle tabellen van het thema dat (op dat moment) op het beeldscherm zichtbaar is worden in een overzicht samengesteld. Er wordt een pdf-bestand geopend dat door u kan worden afgedrukt of opgeslagen.
Afdrukken alle thema’s
Er wordt een overzicht samengesteld van alle tabellen van de geselecteerde gemeente (dus: alle thema’s van de Kernkaart). Er wordt een pdf-bestand geopend dat door u kan worden afgedrukt of opgeslagen.
Afdrukken gemeenteprofiel
Er wordt uit een selectie van indicatoren per gemeente een meerjarenoverzicht samengesteld, geordend naar de hoofddoelstellingen van de WWB: activering, inkomensondersteuning en handhaving. Er wordt een pdf-bestand geopend dat door u kan worden afgedrukt en opgeslagen.
Afdrukken samenvatting
Er wordt een overzicht samengesteld van alle indicatoren die op de gemeentepagina worden getoond (deze menukeuze is alleen zichtbaar op de gemeentepagina).

DocumentindexWat is de kwaliteit van de gegevens?

Voor de kernkaart is gebruik gemaakt van door de gemeenten geleverde gegevens. De meerderheid van deze gegevens is door de gemeenten in het kader van de WWB-statistieken (uitkerings-, reïntegratie-, debiteuren- en fraudestatistiek) aan het CBS geleverd. Een kleine minderheid van de gegevens is via het zogeheten Voorlopig Verslag over de Uitvoering rechtstreeks aan het ministerie aangeleverd. De als achtergrondinformatie op de gemeentepagina gepresenteerde gegevens zijn ontleend aan standaard CBS-publicaties. Onder de tabellen (met uitzondering van de tabellen op de gemeentepagina) is in bronvermelding opgenomen. Het is mogelijk dat gemeentelijke cijfers die het ministerie van SZW via het CBS heeft verkregen enigszins afwijken van de cijfers die door de gemeenten aan het CBS zijn geleverd. Dit houdt verband met de noodzakelijke bewerkingen en correcties die door het CBS op de brongegevens worden toegepast.

De kernkaart geeft inzicht in gemeentelijke resultaten, en maakt het mogelijk gemeentelijke resultaten onderling te vergelijken.

De cijfers hebben een indicatieve waarde.

De volgende opmerkingen zijn in dit kader relevant:

  • het jaar 2004 was tevens het invoeringsjaar van de nieuwe Wet werk en bijstand. De overgang van Abw naar WWB in 2004 heeft voor de registratie en bestuurlijke informatievoorziening in 2005 nog enige invloed gehad. De wijziging in de uitvraag van gegevens ten behoeve van de uitkeringsstatistiek in het begin van 2005, heeft bij veel gemeenten geleid tot problemen bij het leveren van de gegevens aan het CBS. Dit was niet alleen te wijten aan de gewijzigde eisen die de statistiek stelt aan de te leveren gegevens. Ook de veranderde wijze van waarnemen (van transactiebasis naar registratiebasis) speelde hierbij een rol. Tenslotte bleken er ook onvolkomenheden in de applicaties die worden gebruikt om gegevens aan CBS te leveren.
  • Deze omstandigheden hebben ertoe geleid dat de betrouwbaarheid van een aantal cijfers over de maand januari 2005 onvoldoende bleek. Voor de maand januari 2005 zijn deze cijfers daarom ingeschat.
  • Indien bij een bepaalde indicator is aangegeven dat deze onbekend is kan dit
    • a) verband houden met het feit dat het desbetreffende fenomeen bij de uitvoering in het geheel niet aan de orde komt, of
    • dat de registratie of aanlevering terzake niet volgens de statistiek-richtlijnen heeft plaatsgevonden. Met name bij gegevens over de langdurigheidtoeslag kan dit aan de orde zijn.
  • De absolute aantallen die in de Kernkaart worden vermeld zijn afgerond op vijftallen. Percentages zijn echter berekend op basis van de exacte aantallen. Bedragen zijn afgerond op hele euro‘s
  • Voor de bepaling van het aantal fraudeurs zijn uitsluitend de resultaten van de fraudestatistiek gebruikt en niet de gegevens uit de debiteurenstatistiek. Het aantal fraudeurs heeft daarom geen betrekking op fraudeconstateringen die bij het reguliere proces zijn afgehandeld.
  • Voor met name de kleinere gemeenten kunnen niet alle Kernkaart-variabelen worden gepresenteerd. Soms zijn de gegevens voor kleine gemeenten niet beschikbaar; en in andere gevallen is geoordeeld dat de gegevens mogelijk te onbetrouwbaar zijn om te presenteren.
  • Bij enkele Kernkaart-variabelen is omwille van de tijdigheid gekozen voor een methode van berekenen die wat afwijkt van de methode die normaliter bij de Agenda voor de Toekomst wordt toegepast.

Gebleken is dat na de eerste jaren van de WWB (2004 en 2005) de kwaliteit van de beschikbare jaarcijfers toeneemt. Dankzij een gezamenlijke inspanning van het ministerie van SZW, het CBS en gemeenten, zal deze ontwikkeling naar verwachting doorzetten.